Μαζικές υστερίες

[Κασσάνδρα]

Κάποιες στιγμές στην ιστορία της ανθρωπότητας κάτι μοιάζει να πυροδοτείται και τα πάντα αλλάζουν. Σχεδόν ταυτόχρονα η πλειονότητα των ανθρώπων αρχίζει να φέρεται παρανοϊκά σαν μία επιδημία τρέλας να έχει εξαπλωθεί παντού.
Κάτι τέτοιες στιγμές, ο κόσμος μοιάζει να κολλάει σε ένα ατέρμονο κύκλο παράνοιας και η νέα «πραγματικότητα» που επιβάλλεται απότομα μοιάζει πέρα ως πέρα εξωφρενική.
Κάτι τέτοιες στιγμές, μία μαζική υστερία εξαπλώνεται στην υφήλιο και ένα θέατρο παραλόγου ανοίγει τη σκηνή του για τις πιο εξωφρενικές παραστάσεις!

Το Κυνήγι των Μαγισσών: η τρέλα- καταδίκη χιλιάδων ανθρώπων!
Η πιο γνωστή μας παράσταση πρωτοανέβηκε στην σκηνή της ιστορίας προς τα τέλη του 14ου αιώνα. Εντελώς απρόσμενα, η ανθρωπότητα ανακάλυψε ότι… υπάρχουν μάγισσες και άρχισε να στήνει πυρές σε όλη την Ευρώπη για να τις θανατώσει. Ήταν η αρχή μίας πρωτοφανούς τρέλας, της τρέλας των μαγισσών.

Εμφανίστηκε ως απόρροια του τραγικά χαμηλού επιπέδου ζωής και της υψηλής εγκληματικότητας, με αποτέλεσμα πολλές φορές να οδηγούνται προς εκτέλεση αρκετοί φτωχοί άνθρωποι που λίγο πριν πεθάνουν καταριόντουσαν τους πάντες και τα πάντα. Κάποιοι ψυχικά διαταραγμένοι σιγοψιθύριζαν και διάφορους ακαταλαβίστικους στίχους… «μαγικούς» όπως άρχισαν σύντομα να λένε.

Έτσι γεννήθηκε ο σπόρος. Όμως για να ριζώσει σε δένδρο χρειάστηκε να βάλει το χεράκι της και η Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία, κατά κόρον υπεύθυνη για την εξάπλωση αρκετών υστεριών.
Εκείνη την περίοδο αντιμετώπιζε μεγάλο πρόβλημα με τις αιρέσεις, σε τέτοιο βαθμό μάλιστα που αρκετές φορές αδυνατούσε να πείσει τους ντόπιους άρχοντες να τις καταπολεμήσουν. Έτσι, μία νέα κατηγορία γεννήθηκε, αναμφισβήτητη και αρκετή για να σπείρει τον τρόμο: η κατηγορία της μαγείας.

Η αρχή έγινε το 1459, όταν μέλη μίας θρησκευτικής ομάδας που είχε τη συνήθεια να συναντιέται και να υμνεί τον Θεό τη νύχτα κρεμάστηκε στο Waldeness του Aras. Ύστερα από τρομακτικά βασανιστήρια, όπως αναφέρει ο Monstrelet, οι εξεταστές «έπεισαν» τους κατηγορουμένους να παραδεχθούν ότι κάθε βράδυ συναντιόντουσαν με τον Διάβολο, στον οποίο και είχαν ορκιστεί αιώνια υποταγή!
Παράλληλα, άρχισαν να ακούγονται και οι πρώτες κατηγορίες σε Γαλλία, Γερμανία και Ιταλία και μέσα σε λίγους μήνες ανέρχονταν σε εκατοντάδες.

Η αρχή όμως της πραγματικής τρέλας ήρθε εκ στόματος ενός Πάπας, του Ιννοκέντιου του 3ου, ο οποίος και διόρισε σε κάθε χώρα ιεροεξεταστές με την αποστολική δύναμη να καταδικάζουν και να εκτελούν. Κάπως έτσι, το κύμα της τρέλας των Μαγισσών(WitchMania) εξαπλώθηκε..
Ανάμεσα στους πιο γνωστούς και «αποτελεσματικούς» ήταν ο Cumanus που έστειλε στην πυρά 41 φτωχές γυναίκες μόνο σε μία επαρχεία της Ιταλίας και ο Sprenger που έκαιγε 500 άτομα ανά χρόνο στη Γερμανία!

Στη Γενεύη, μεταξύ 1515 και 1516, 500 άτομα στάλθηκαν στην πυρά με τη κατηγορία των προτεσταντών μαγισσών. Σύμφωνα με τον BartolomeodeSpina, το 1524 περισσότερα από 1000 άτομα κάηκαν στην περιοχή του Como και για αρκετά χρόνια αργότερα κάθε χρόνο πέθαναν εκατοντάδες. Μάλιστα, ο ιεροεξεταστής Remigius καυχιόταν για το γεγονός ότι κατά τη διάρκεια 15 ετών καταδίκασε και έκαψε 900 άτομα!

Στη Γαλλία, το 1520, πυρές για την εκτέλεση των μαγισσών άναψαν σχεδόν σε κάθε πόλη. Στο έργο DialoguesofWitches, ο Dan?us αναφέρει ότι είναι αδύνατον να υπολογιστεί ο αριθμός των θυμάτων.
Μάλιστα, ο ιεροεξεταστής του Piedmont έκαιγε με τέτοια συχνότητα «μάγους» και «μάγισσες» που πλέον δεν υπήρχε οικογένεια στην πόλη που να μην είχε χάσει κάποιο μέλος της.
Η μαζική παράνοια είχε φτάσει σε τέτοιο σημείο που μήτε η ίδια η οικογένεια των κατηγορουμένων να δείχνει πλέον οίκτο!

Οι κατηγορίες με τις οποίες επέρχονταν η καταδίκη ήταν εξωφρενικές: το 1561 πέντε φτωχές γυναίκες στο Verneuil κατηγορήθηκαν ότι μεταμορφώθηκαν σε γάτες και χόρευαν νιαουρίζοντας γύρω από το Διάβολο για να τον διασκεδάσουν! Και όπως πάντα, δεν παρουσιαζόταν κανένα στοιχείο για την στήριξη των κατηγοριών..

Θύματα της μαζικής υστερίας έπεσαν και πασίγνωστοι ταχυδακτυλουργοί της εποχής, όπως ο διάσημος μάγος TroisEchelles που κάηκε στο PlacedeGreve του Παρισιού το 1571, αφού πρώτα παραδέχθηκε στον βασιλιά CharlesIX ότι μπορούσε να κάνει όλα αυτά τα πανέμορφα κόλπα με τη βοήθεια του Σατανά..
Η παράνοια έφτασε στο απόγειο της το 1580, όταν το Κοινοβούλιο της Rouen έβγαλε απόφαση σύμφωνα με την οποία όποιος κατείχε κάποιο γριμόριο ή βιβλίο που αναφερόταν στη μαγεία ήταν μάγος και έπρεπε να καεί ζωντανός στην πυρά!

Μόνο στην Σκωτία κατά τη διάρκεια 39 ετών, πέθαναν με τη κατηγορία της μαγείας 17000 άτομα..
Δεν μπορεί να περιγραφεί καλύτερα η αλλόφρων κατάσταση που επικρατούσε, από τα παρακάτω λόγια του Horst, στο Zauberbibliothek:
«Ο κόσμος μοιάζει να είναι ένα τεράστιο τρελοκομείο για μάγισσες και διαβόλους μέσα στο οποίο είναι ελεύθεροι να παίζουν!»

Το πιο τραγικό ίσως κειμήλιο που έχουμε από εκείνη την παρανοϊκή περίοδο είναι το κείμενο ActaetScriptaMagica του Hauber: μία ονομαστική λίστα 157 ατόμων που κάηκαν σε 29 πυρές στο Wurzburg μεταξύ 1627 και 1629. Και το πιο εξωφρενικό; H λίστα αυτή δεν αφορούσε όλη την επαρχία του Wurzburg, αλλά μόλις μία πόλη!