Απειλούνται με ερημοποίηση πολλές ελληνικές περιοχές

[fineas]

«Καμπανάκι» για τον κίνδυνο ερημοποίησης ελληνικών εδαφών χτύπησαν ειδικοί επιστήμονες σε ημερίδα που έγινε χθες στη Θεσσαλονίκη για την παρουσίαση ενός ολοκληρωμένου συστήματος παρακολούθησης του κινδύνου σε τέσσερις περιοχές της χώρας.
Οι νομοί Κιλκίς και Αργολίδας και τα νησιά Λέσβος και Νάξος, μαζί με την περιοχή Basilicata της Ιταλίας, μπήκαν στο «μικροσκόπιο» των ερευνητών, οι οποίοι με γεωγραφικά συστήματα πληροφοριών, τηλεπισκόπηση και συστήματα εντοπισμού θέσης (GPS) αξιολόγησαν τον κίνδυνο ερημοποίησης που αντιμετωπίζουν.
Στο «κόκκινο» φαίνεται πως είναι ο νομός Κιλκίς, όπου σύμφωνα με τα αποτελέσματα του ερευνητικού έργου «Μoonrises» το 46% των εδαφών του παρουσιάζει πολύ υψηλό κίνδυνο να εμφανίσει διάβρωση των εδαφών - ερημοποίηση, εξαιτίας της φτωχής βλάστησης, κακής ποιότητας εδάφους, αλλά και της μονοκαλλιέργειας των σκληρών σιτηρών.
Επιπρόσθετα, ένα 48% των εδαφών του νομού παρουσιάζει ευαισθησία στο να εμφανίσει διάβρωση, λόγω της εύθραυστης ισορροπίας μεταξύ κλίματος και χρήσεων γης, ενώ μόνο το 3,5% του νομού εμφανίζεται να μην επηρεάζεται καθόλου.
«Η ερημοποίηση είναι μια ορατή απειλή πλέον και για τη χώρα μας, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι θα γίνουμε Σαχάρα», επισήμανε ο καθηγητής της Γεωπονικής Σχολής του ΑΠΘ και επιστημονικός υπεύθυνος του προγράμματος, Ν. Συλλαίος, προσθέτοντας πως η Ελλάδα είναι η μοναδική χώρα της ΕΕ που δεν έχει ενιαίο εδαφολογικό χάρτη, με αποτέλεσμα να μην μπορεί να γίνει ολοκληρωμένη διαχείριση εδαφών.
Σύμφωνα με τον καθηγητή της ίδιας σχολής Γ. Ζαλίδη, το 35% της ανατολικής Ελλάδας εμφανίζει αυξημένο κίνδυνο ερημοποίησης, και κυρίως αρκετά νησιά του Αιγαίου, μέρος της Κρήτης και η Ανατολική Στερεά.
Σε ό,τι αφορά τη Θεσσαλία, οι ανεξέλεγκτες γεωτρήσεις οδηγούν στην άντληση ακόμα και θαλασσινού νερού, με αποτέλεσμα τη διάβρωση των εδαφών και τη μετατροπή τους σε αλατούχα. Στη Β. Ελλάδα, εκτός από το Κιλκίς, αντιμετωπίζουν κίνδυνο τμήματα του κάμπου της Θεσσαλονίκης, μέρος της Χαλκιδικής και περιοχές στη λεκάνη απορροής του Στρυμόνα.
Οι κυριότεροι παράγοντες που συντελούν στον κίνδυνο ερημοποίησης είναι οι κλιματικές αλλαγές (αύξηση θερμοκρασίας και μείωση βροχοπτώσεων), οι ανεξέλεγκτες γεωτρήσεις, η εντατική άρδευση, η έντονη οικιστική ανάπτυξη, η εντατική χρήση γης, οι μονοκαλλιέργειες, η υπερβόσκηση, οι πυρκαγιές και οι πλημμύρες.
Οι επιστήμονες επισήμαναν πως τα φαινόμενα ερημοποίησης θα γίνουν εντονότερα τα επόμενα χρόνια και ζήτησαν τη λήψη μέτρων για την αλλαγή καλλιεργητικών πρακτικών, έλεγχο γεωτρήσεων και συγκρότηση στρατηγικού σχεδίου διαχείρισης πριν να είναι ήδη αργά.
Το έργο «Μoonrises», που εντάσσεται στο πρόγραμμα InterregIIIBArcimed και ολοκληρώνεται τον ερχόμενο μήνα, πραγματοποίησαν από κοινού οι περιφέρειες Κ. Μακεδονίας, Πελοποννήσου, Β. Αιγαίου, Ν. Αιγαίου, το ΑΠΘ και το Πανεπιστήμιο της Basilicata στη Ν. Ιταλία.
ΕΘΝΟΣ