Οι ηγέτες της Ε.Ε. υπέγραψαν χθες τη Συνθήκη της Λισαβόνας, κατά τη διάρκεια επίσημης τελετής που πραγματοποιήθηκε στη Λισαβόνα, από την οποία απουσίαζε ο Βρετανός πρωθυπουργός Γκόρντον Μπράουν. Ο Γκ. Μπράουν υπέγραψε τη Συνθήκη τρεις ώρες αργότερα.
Η Συνθήκη της Λισαβόνας είναι το αποτέλεσμα των πολυετών προσπαθειών των 27 κρατών μελών της Ε.Ε. να προβούν σε μεταρρυθμίσεις των θεσμών της Ένωσης προκειμένου να συμπεριλάβουν και τα 12 νέα κράτη μέλη.
Η Συνθήκη θα αρχίσει να ισχύει μετά την επικύρωσή της από όλα τα κράτη μέλη, ενώ ο στόχος είναι να ολοκληρωθεί η διαδικασία αυτή μέχρι το 2009.
Η υπογραφή της Συνθήκης πραγματοποιήθηκε εν μέσω διαμαρτυριών ότι οι ηγέτες των κυβερνήσεων δεν προτίθενται να προβούν στη διεξαγωγή δημοψηφισμάτων στις χώρες τους σχετικά με το περιεχόμενο του κειμένου.
Το κείμενο της Συνθήκης αλλάζει την αρχιτεκτονική λήψης αποφάσεων στο πλαίσιο της Ε.Ε. Οι περισσότερες αποφάσεις θα λαμβάνονται πλέον με πλειοψηφία, απομακρύνοντας την ανάγκη για ομόφωνη υποστήριξη, η οποία εμπόδιζε στο παρελθόν τις προσπάθειες της Ένωσης να εμφανίζεται ενωμένη.
Η Συνθήκη προβλέπει επίσης την εκλογή προέδρου της Ένωσης από τα κράτη μέλη καθώς και την εκλογή ενός κορυφαίου αξιωματούχου για την εξωτερική πολιτική με αυξημένες αρμοδιότητες, ο οποίος θα είναι και ο κύριος εκφραστής της ευρωπαϊκής στρατηγικής. Καταργεί το σύστημα με το οποίο η προεδρία της Ένωσης εναλλάσσεται μεταξύ των κρατών μελών κάθε έξι μήνες, ενώ προβλέπει επίσης τη μείωση του αριθμού των Ευρωπαίων Επιτρόπων, κάτι που εν μέρει αποτελεί προσπάθεια να καταστήσει την Ε.Ε. λιγότερο δυσκίνητη μετά τη διεύρυνσή της.
Σε μια προσπάθεια να δοθεί έμφαση στα δημοκρατικά διαπιστευτήρια της Ε.Ε., δίδεται μεγαλύτερη εξουσία στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο το οποίο μπορεί να τροποποιήσει ή να απορρίψει νομοθεσία της Ε.Ε.
"Επιλύοντας τα θεσμικά ζητήματα, η Ευρώπη ετοιμάζεται να αντιμετωπίσει τα παγκόσμια προβλήματα", δήλωσε ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο.
"Τώρα ήρθε η στιγμή να προχωρήσουμε. Η Ευρώπη πρέπει να αντιμετωπίσει πολυάριθμες προκλήσεις, τόσο στο εσωτερικό της όσο και εκτός της Ένωσης, και οι πολίτες της Ένωσης θέλουν αποτελέσματα. Η παγκοσμιοποίηση αποτελεί τον κοινό παρονομαστή όλων αυτών των προκλήσεων, δήλωσε ο κ. Μπαρόζο κατά τη διάρκεια ομιλίας του.
«Η Ευρώπη ήταν σε αδιέξοδο, καθώς δεν γνώριζε πώς να προχωρήσει και βρήκαμε τη λύση με αυτή τη συνθήκη», είπε ο Γάλλος πρόεδρος Ν. Σαρκοζί. (REUTERS, ASSOCIATED PRESS, AFP, BBC, CNN, THE GUARDIAN, THE NEW YORK TIMES, THE WASHINGTON POST)